مرورگر شما برای نمایش این سایت قدیمی است. برای مشاهده سایت از سایر مرورگرها استفاده نمایید یا جهت بروزرسانی کلیک کنید.

همچنین میتوانید PDF نشریه را از لینک زیر دریافت نمایید.

شماره خبر: 3215759562321210575
یادداشت

بی مهری به محوطه باستانی پارک کوهساران

شهریور 1390 بود که به همراه یکی از دوستانم در پارک کوهساران اهواز متوجه وجود محوطه ای باستانی شدیم و بلافاصله میراث فرهنگی را در جریان این موضوع قرار دادیم. بافت خاص این محوطه و وجود استودان ها و مقبره های سنگی و دیگر سازه های تاریخی باعث شد میراث فرهنگی از این منطقه بازدید و پس از بررسی های دقیق و لازم باستانی بودن آن را اعلام کند. پس از این اعلام، حفاظت و نگهداری از محوطه باستانی مذکور به میراث فرهنگی و شهرداری و همچنین خود ما به عنوان دوستداران میراث فرهنگی سپرده شد.

پارک کوهساران در منطقه 7 شهرداری اهواز قرار دارد و یکی از جاذبه های گردشگری و تفریحی شهر اهواز محسوب می شود. اما پاسخ این پرسش که یک محوطه باستانی وسط یک پارک شهری چه می کند، از این قرار است که این پارک از نیمههای دهه80 ه.ش روی تپههای باستانی ساخته شد. محوطه این پارک بالاترین نقطه شهر اهواز محسوب می شود که در آن استودان های تاریخی وجود دارد. استودان در اصل به معنای قبرهایی است که در ادیان مختلف گذشته مردگان را در آن دفن می کردند تا پس از خاکستر شدن به طبیعت بازگردند .

متاسفانه تاکنون در این محوطه کاووشی صورت نگرفته و نمی توان با قاطعیت اعلام کرد تاریخچه این منطقه مربوط به چه دوره ای است، اما طبق اعلام نظر باستان شناسانی که تا به حال از آن بازدید کرده اند، تاریخچه تپه های باستانی پارک کوهساران به احتمال زیاد به دوره اشکانی برمیگردد.

مشکل بزرگ ایناست که بی توجهی برای کاوش، ثبت و حفاظت از محوطه باستانی پارک کوهساران اهواز به تخریب، حفاری های غیرمجاز و اقامت معتادان و گورخوابهایی منجر شده است که در گور دخمهها جا خوش کرده اند.

با گذشت حدود شش سال از شناسایی و معرفی این محوطه باستانی از سوی دوستداران میراث فرهنگی و تائید باستانی بودن آن از طرف برخی باستان شناسان و همچنین اداره کل میراث فرهنگی خوزستان، نه این اداره کل اقدام لازم را برای ثبت محوطه انجام داده و نه پژوهشکده باستان شناسی کشور برای بررسی و کاوش در این خصوص دستوری صادر کرده است.

مجتبی گهستونی، دبیر و سخنگوی انجمن دوستداران میراث فرهنگی تاریانا در خصوص اهمیت این محوطه تاریخی می گوید: دکتر علی رحمانی، زمین شناس ارشد شرکت ملی مناطق نفتخیز جنوب و پژوهشگر برتر این شرکت در سال1391 که تاکنون ژئو سایت‏های نفتی و گازی متعددی را با قابلیت گردشگری شناسایی کرده از مکان قرارگیری گوردخمه‏ها و قبرهای تاریخی پارک کوهساران اهواز به عنوان یک ژئو سایت شگفت انگیز نام برده است.

این زمین شناس با دعوت انجمن دوستداران میراث فرهنگی تاریانا برای بازدید و بررسی این محوطه تاریخی به پارک کوهساران آمد و بعد از مشاهده اعلام کرد، این مکان تاریخی و گردشگری از نظر تقسیم بندی‏ها در گروه آثار زمین شناسی- تاریخی قرار می‏گیرد، زیرا متاثر از شرایط زمین شناسی است و بازگو کننده دوره ای از تاریخ گذشته شهر کهن و تاریخی اهواز است.

دکتر علی رحمانی بیش از 40 کلاس زمین شناسی خود را همراه با دانشجویان در محوطه پارک کوهساران برگزار و عنوان کرد ،پارک کوهساران اهواز علاوه بر اینکه یک مجموعه تفریحی، تاریخی و باستانی است یک ژئوسایت کم نظیر زمین شناسی است و از مسئولان مربوطه بخصوص میرات فرهنگی و شهرداری اهواز خواست این مجموعه به طرز صحیح و علمی نگهداری و حفاظت شود .

گهستونی در ادامه سخنانش درخصوص محوطه باستانی پارک کوهساران اهواز گفت این محوطه یکی از جاذبه هایی است که البته برای بسیاری از افراد ناشناخته مانده است. دیدن محلات، خانه ها، معابر، آدم ها و ماشین ها از بالا و مشاهده شهر از بلندی در روز جلوه خاصی دارد و در شب بسیار باشکوه است .

همچنین چشم انداز زیبا، نزدیکی به تپه آسیه آباد و خرابه های شهر هرمز اردشیر، قبرستان سنگی پارک کوهساران بر فراز تپه های منبع آب و مجاورت با رودخانه تمدن ساز کارون از جمله ویژگیهای است که پارک کوهساران را متمایز از دیگر پارکها کرده و این مجموعه امتیازات، فرصت خوبی است تا اداره کل میراث فرهنگی خوزستان با همکاری شهرداری اهواز یکی از سایت های تاریخی و گردشگری اهواز را احیا کند.

گهستونی افزود: از نظر من تبدیل محوطه باستانی کوهساران به یک سایت موزه اقدامی دور از ذهن نیست که نیاز به همکاری و همراهی میراث فرهنگی و شهرداری دارد، زیرا تا امروز هزاران گردشگر داخلی و خارجی از این محوطه بازدید کرده اند. احیا و باز زنده سازی سایت موزه پارک کوهساران چون توانمندی های زیادی برای جذب توریست دارد، ضرورت است.

این فعال میراث فرهنگی یادآور شد منطقه 7 شهرداری اهواز دارای توانمندیهای زیادی برای جذب گردشگران داخلی و خارجی دارد، از جمله استقرار دو قبرستان مسیحیان و لهستانی ها در محل میدان بارفروش ها، وجود تپه آسیه آباد، قبرستان سنگی پارک کوهساران بر فراز تپه های منبع آب، مجاورت با رودخانه تمدن ساز کارون، بقعه علی بن مهزیار اهوازی و بناهای دیگر که باید در راستای تأمین زیرساختها و احیای بافت موجود در این منطقه گام هایی بلند برداشت.

درهر روی باید اذعان کرد اهواز دارای توانمندی های زیادی برای بازدید گردشگران داخلی و خارجی است و باید در راستای تأمین زیرساختها و احیای بافت موجود در این شهر گام هایی بلند برداشت که در این زمینه نیازمند همکاری شهرداری کلانشهر اهواز، میراث فرهنگی و دوستداران تاریخ و فرهنگ هستیم.

سورن شیرانی

فعال میراث فرهنگی