مرورگر شما برای نمایش این سایت قدیمی است. برای مشاهده سایت از سایر مرورگرها استفاده نمایید یا جهت بروزرسانی کلیک کنید.

همچنین میتوانید PDF نشریه را از لینک زیر دریافت نمایید.

شماره خبر: 2885407475550801322
دنیای ربات‌ها

چشم‌هایی که چیزهای بیشتری می‌بینند!

چشم‌هایی با توانایی فوق‌العاده، انسان‌هایی با توانایی فوق بشری و بسیاری از مفاهیمی که قبلا در فیلم‌های علمی ـ تخیلی یا فیلم‌های جاسوسی دیدیم، امروزه در حال تحقیق و حتی ثبت حق مالکیت معنوی از سوی کمپانی‌های بزرگی هستند که جهان فردای ما را متحول خواهند کرد. سیستم‌های سایبورگ ازجمله سیستم‌هایی هستند که در دنیای ربات‌ها در مورد آنها تحقیقات بسیاری می‌شود.

این سیستم‌ها با ترکیب ادوات هوشمند و الکترومکانیکی با بدن موجودات زنده، به نوعی سیستمی دوگانه به وجود می‌آورند. این سیستم‌های دوگانه، هم توانایی‌های زیستی دارند و هم توانایی‌های ماشینی. یکی از تحولاتی که البته در حال حاضر به صورت اولیه نمونه‌هایی از آنها در دست تحقیق و ساخت است، لنزهای هوشمند برای قرار گرفتن در چشم افراد است. این ایده در سال‌های اخیر در برخی فیلم‌های علمی ـ تخیلی و پلیسی مطرح شده است، ولی امروزه کمپانی‌های بزرگ فناوری مانند سونی، سامسونگ و گوگل به دنبال تبدیل این ایده به واقعیت هستند.

فکر کنید لنزی را در چشم خود قرار می‌دهید و ناگهان وقتی به هر نقطه‌ای نگاه می‌کنید اطلاعات آن نقطه مانند یک سیستم واقعیت افزوده در مقابل چشم شما ظاهر می‌شود یا این که با حرکت چشم خود می‌توانید روی نقطه‌ای زوم و دقیق‌تر آن را بررسی کنید در حالی که با آن فاصله قابل توجهی دارید یا این که فرض کنید با دو مرتبه چشمک زدن مصنوعی، لنز شما تصاویر را برای گوشی هوشمند درون جیب تان به منظور ذخیره‌سازی و فیلمبرداری ارسال کند و قابلیت‌های زیادی که کمپانی‌های فناوری مانند گوگل برای این گونه لنزها در نظر گرفته‌اند. تکامل ساخت ادوات الکترونیکی با پیشرفت‌هایی که هر روز در فناوری نیمه‌هادی‌ها و ساخت قطعات در ابعاد میکرو و نانو صورت می‌گیرد دنیای سیستم‌های مکاترونیکی و رباتیکی و ساخت سیستم‌های سایبورگ انسانی یا به نوعی انسان ماشین‌ها را متحول کرده است.

این گونه فناوری‌ها که برگرفته از تخیل بشر است، هم جذاب و در عین حال تفکربرانگیز و ترسناک است. سوال مهمی که اینجا مطرح است این که حریم شخصی، امنیت اطلاعات و اخلاق با رشد این فناوری‌ها به چه صورت حفظ خواهد شد؟ به نظر می‌رسد فناوری‌های نوین به تعاریف و قوانین جدید در تمامی این مباحث نیاز دارند و به احتمال زیاد دهه آینده شاهد تحولات بسیاری در بسیاری از تعاریف بشری خواهیم بود. تخیل در تحقق رویاها و خلق فناوری‌ها و فرهنگ فناورانه جدید نقش بسیاری دارد و سوالی که برای من مهم است و ذهن مرا بشدت مشغول کرده این که نقش رویا و تخیل ایرانی در فرهنگ فناوری آینده و در دنیای رباتیک و مکاترونیکی دهه‌های بعدی چیست؟! تخیل‌پردازی علمی در کنار آموزش صحیح فناوری مکمل‌هایی هستند که امروزه در جامعه فنی ما کمتر دیده می‌شوند، ولی نباید فراموش کنیم برای فردای ما از اهمیت ویژه‌ای برخوردار خواهند بود.

آریا صبوری

پژوهشگر آزمایشگاه تعامل انسان و ربات دانشگاه تهران